Ukryty w sercu Wzgórz Łomnickich Staniszów jest jedną z ładniejszych wsi Kotliny Jeleniogórskiej. Ciągnąca się wzdłuż mało ruchliwej szosy zabudowa zagrodowa urozmaicona jest przez dwa pałace, dawną gospodę i kościół. Pałac w Staniszowie Dolnym jest restaurowany, a w Górnym (tzw. Pałac Staniszów) - już pięknie odnowiony - słynie z urokliwego parku, dobrej kuchni i organizowanych w nim koncertów.

Będąc w Staniszowie warto wdrapać się na górujący nad kościółkiem szczyt Witosza. Po drodze mija się ładne skałki, a z góry rozpościera się jeden z najpiękniejszych widoków na Karkonosze.

Piękno okolic Staniszowa jest doceniane od stuleci. Niegdyś wieś była chętnie odwiedzana przez arystokrację. Osadę uważano za jedną z najpiękniejszych w okolicy. Ród książąt Reuss założył tu nie tylko swoją siedzibę, ale i wielki park krajobrazowy, którego pozostałości można odwiedzać i dzisiaj.

ATRAKCJE

Pałac
Pałac w Staniszowie jest jednym z najpiękniej odrestaurowanych i utrzymanych pałaców w tych okolicach. Staniszów od wieków był własnością rodu saksońskich książąt Reuss. Pałac powstał w latach 1784-1787 na zlecenie hrabiego Henryka XXXVIII von Reuss. Park krajobrazowy jaki powstał wokół pałacu i wyjątkowo piękna okolica spowodowały, że Staniszów był uważany za najpiękniejszą wieś Kotliny Jeleniogórskiej. Park i lasy zajmowały łącznie 194 ha, na terenie parku znajdowały się sztuczne XIX wieczne ruiny zamku z pokojem myśliwskim, sztuczna grota, pustelnia, wiszące skały, rozlegle polany i osie widokowe. Wiele z atrakcji przetrwało do dzisiaj. W pałacu działa hotel i restauracja.

Góra Witosza
Witosza (484 m n.p.m.) dominuje nad dachami środkowej części Staniszowa, nieopodal urokliwego kościółka p.w. Przemienienia Pańskiego i wieży remizy strażackiej. Na szczyt prowadzi żółty szlak turystyczny. Po drodze mija się sztuczne odsłonięcie skał i dawną pustelnię. Na górze można podziwiać piękny widok na wieś, Karkonosze i Kotlinę Jeleniogórską. Niegdyś na szczycie stał pomnik Bismarcka, dziś pozostała po nim sterta kamieni.

Wzgórza Łomnickie
Krajobraz okolic Jeleniej Góry urozmaicają wzniesienia wchodzące w skład Wzgórz Łomnickich. Tworzą one typ krajobrazu "gór wyspowych" znanych z Afryki - w tak modelowej formie nie spotka się ich nigdzie indziej w Polsce. Na zboczach i szczytach widać odsłonięcia skałek granitowych z malowniczymi formami wietrzeniowymi. Ze wzgórz roztaczają się wspaniałe widoki na Jelenią Górę, Karkonosze i Góry Izerskie.

Ruiny zamku Henryka
Dawni właściciele Staniszowa rozbudowując park krajobrazowy zrealizowali na pobliskiej górze sztuczne ruiny zamku Henryka. Dziś są one jedną z mniej znanych i zarazem jedną z ciekawszych atrakcji okolicy. Romantyczna wieża zamkowa jest świetnym punktem docelowym niedługiego spaceru ze Staniszowa (dojście szlakiem żółtym spod kościoła).

Staniszowski likier "Echt Stondorfer"
Staniszów zasłynął w świecie z powodu produkowanego w nim niegdyś likieru ziołowego. Historia napitku rozpoczęła się w 1810 r. kiedy to miejscowy gorzelnik C.G Korner opracował recepturę trunku. Wynajął on istniejący staniszowski browar na cele gorzelni (budynek zamkniętej gospody między Witoszą, a kościołem) i zaczął produkować ziołowy specyfik.

Likier był produkowany na bazie ziół zbieranych w Karkonoszach, które zasłynęły już wcześniej w całej Europie dzięki działalności laborantów wyrabiających z nich lekarstwa. Staniszowski trunek miał 32% Vol. I sprzedawał się świetnie. Nic więc dziwnego, że już w 1868 roku produkcję Echt Stondorfer'a musiano przenieść z niewielkiego Gesellschaftshaus w Staniszowie do Cunnersdorf (Kunice) - dziś część Jeleniej Góry. Wybrano lokalizację przy dzisiejszej ul. Wolności 150 (przez wiele lat zaplecze techniczne JPBM).
Co ciekawe, likier jest nadal produkowany, tyle, że w Niemczech. Na etykiecie butelki Echt Stonsdorfer'a jest przedstawiona jego dawna jeleniogórska wytwórnia z panoramą zachodniej części Karkonoszy.

W 1872 Wilhelm Junior Koerner przejął przedsiębiorstwo. W 1900 r. nowym właścicielem został Otton Stabrin. W 1910 likier obchodził 100 urodziny. Z tej okazji w Berlinie powstało duże przedstawicielstwo generalne firmy. Po wojnie, w 1950 r. Otton i Herbert Stabrin przenieśli działalność z Kunic do Hamburga, a w 1957otworzyli nową gorzelnię w holsztyńskim Harksheide.
W latach 1997 i 1998 nastąpiły kolejno dwa przejęcia firmy - pierwsze przez Dethleffsen GmbH & Co., drugie przez Berentzen Gruppe AG.

Echt Stonsdorfer jest często porównywany z popularną ziołową Becherovką. Stondorfer jest jednak koloru czerwono - brązowego, zawiera sok jagodowy, w smaku jest bardziej ziołowo-owocowy z wyraźnym zapachem anyżu i mięty.

Do niedawna Stondorfera nie można było kupić w Polsce. Ostatnio sytuacja zmieniła się - butelka likieru (0,7 l) kosztuje ok. 50 zł.

Opracowanie: Michał Ciesielski www.przesieka.pl , aktualizacja 2009r. - Tomasz Łuszpiński www.borowice.pl

Baza Noclegowo-Gastronomiczna

BAZA OBIEKTÓW NOCLEGOWYCH - GMINA PODGÓRZYN Staniszów
Nazwa	Rodzaj	Adres	Telefon / fax	Ilość miejsc
Hotel Pałac Staniszów		Staniszów 100	tel.075/ 755 84 45 fax. 075/ 755 85 34	60
Gospodarstwo agroturystyczne „Srebrny las“		Staniszów 116	tel. 075/ 755 83 97	6
GASTRONOMIA
Bar „Szarotka”		Staniszów 58A
Pub „Witosz”		Staniszów 69A
„Pałac Staniszów”		Staniszów 100